- info@karfandscoot.com
- +90 216 807 05 27
- Pzts - Cuma: 9:00 - 18:30
Hidrojen Sülfür gazının TWA, STEL, LEL/UEL değerleri, temel tehlikeleri, montaj/yerleşim ipuçları ve Karf&Scoot NH3 gaz dedektörü çözümleri.
Hidrojen sülfür; renksiz, güçlü çürük yumurta kokusuna sahip ve normal havadan daha ağır bir gazdır. En sinsi ve tehlikeli özelliği “koku yorgunluğu” (koku duyusunu hızla felç etmesi) yaratmasıdır. Zehirleyici özelliği çok daha acil bir tehdit olsa da, belirli seviyelerde yanıcı olması sebebiyle dikkatli bir risk yönetimi gerektirir.
Zehirleyici Etki (Toksik): Çok düşük seviyelerde (5-10 ppm) bile gözleri ve solunum yollarını tahriş eder. 100 ppm seviyesine ulaştığında anında hayati tehlike (IDLH) oluşturur. Koku duyusunu kısa sürede yok ettiği için ortamda biriktiği insan burnuyla anlaşılamaz, bu yüzden algılama sistemleri hayati önem taşır.
Patlayıcı Etki (Yanıcı): Ortamdaki H2S miktarı %4 (LEL) seviyesine ulaştığında, potansiyel bir ateşleyici kaynakla yangın ve patlama riski doğurur. Ancak zehirlenme riski, patlama riskine ulaşılmadan çok daha önce ölümcül seviyelerdedir.
Hidrojen sülfür algılamada riskin önceliği her zaman toksik zehirlenmedir, bu nedenle sensör seçimi buna göre şekillenir:
Elektrokimyasal Sensörler (Birincil): İnsan sağlığını korumak için ppm (milyonda bir) seviyesindeki kaçakları tespit eder. H2S’in zehirleyici etkisi LEL sınırına ulaşmadan çok önce can güvenliğini tehdit ettiği için en yaygın kullanılan ve zorunlu olan sensör tipidir.
Katalitik veya IR Sensörler (İkincil): Sadece yanıcılık riskinin (%LEL) takip edildiği özel endüstriyel proseslerde (örneğin petrol ve gaz rafinasyon tesisleri, biyogaz üretim alanları) yüksek konsantrasyonları ölçmek için kullanılır.
Hidrojen sülfürün bağıl yoğunluğu 1.19’dur, yani havadan ağırdır. Bir kaçak durumunda gaz aşağı çökerek zemin seviyesinde birikme eğilimi gösterir.
Zemin Seviyesi (Low Level): Gazın fiziksel davranışı gereği, dedektörler zeminden (veya yürüme yolundan) yaklaşık 30-50 cm yukarıya monte edilmelidir.
Çukurlar ve Kapalı Alanlar (Havuzlanma Riski): H2S havadan ağır olduğu için hendekler, rögarlar, tank dipleri, tüneller ve asansör boşlukları gibi alçak noktalarda adeta bir su gibi “havuzlanma” (pooling) yapar. Bu “kör noktalara” ve kısıtlı alanlara (confined spaces) mutlaka dedektör konumlandırılmalıdır.
Hava Akımı ve Engeller: Dedektörler temiz hava girişlerine (basınçlı fan üfleme noktalarına) yakın yerleştirilmemelidir; aksi takdirde sızan gaz, dedektöre ulaşmadan dağılabilir veya yön değiştirebilir. Ortamdaki doğal veya cebri havalandırma akımları gazın çökme rotasını değiştirebileceği için, hava akım yönü mutlaka hesaba katılmalıdır.
Solunum Bölgesi Tavsiyesi: Sızıntı kaynağının (vana, flanş, boru hattı) personelin çalışma alanından daha yüksekte olduğu durumlarda, ağır olan gaz yere çökmeden önce mecburen personelin solunum seviyesinden (yaklaşık 1.5 metre) geçecektir. Bu gibi riskli noktalarda, yerdeki sabit dedektörlere ek olarak personelin üzerinde taşıyacağı kişisel (portatif) gaz dedektörlerinin kullanılması şarttır.
ATEX, IECEx Belgeli, Elektrokimyasal Sensörlü, Endüstiryel Tip Hidrojen Sülfür Gaz Dedektörü
ATEX, IECEx Belgeli, Elektrokimyasal Sensörlü, Endüstiryel Tip Hidrojen Sülfür Gaz Dedektörü, Ekranlı ve Gösterge Işıklı
ATEX, IECEx Belgeli, Elektrokimyasal Sensörlü, Portatif Hidrojen Sülfür Gaz Dedektörü
Hayır, koku duyusuna güvenmek ölümcül bir hatadır. Hidrojen sülfür düşük seviyelerde tipik bir “çürük yumurta” gibi koksa da, çok hızlı bir şekilde “Koku Felcine” (Olfaktör Yorgunluk) neden olur. Yani gaz, burnunuzdaki koku sinirlerini kısa sürede uyuşturur ve gazın varlığını hissetmemeye başlarsınız. Gaz konsantrasyonu ölümcül seviyelere çıksa bile ortamda hiç gaz yokmuş gibi algılarsınız. Bu yüzden elektronik algılama sistemleri zorunludur.
Hidrojen sülfür toksik (zehirleyici) olmasının yanı sıra, oldukça yanıcı ve patlayıcı bir gazdır. Kapalı veya yarı kapalı alanlarda %4 ile %44 arası hacimsel konsantrasyona ulaştığında patlayıcı hale gelir. Ortamda bu seviyelerde biriktiğinde, ufak bir statik elektrik, kaynak kıvılcımı veya sıcak bir yüzeyle temas etmesi şiddetli patlamalara ve yangınlara neden olabilir.
Hidrojen sülfür havadan daha ağır bir gazdır (Bağıl Yoğunluk: 1.19). Bir kaçak durumunda gaz aşağı çöker; zemin seviyesinde, hendeklerde, asansör boşluklarında veya rögarlarda adeta su gibi “havuzlanma” yapar. Bu nedenle dedektörler, zeminden (veya yürüme yolundan) yaklaşık 30-50 cm yukarıya ve gazın çöküp birikebileceği en alçak (kör) noktalara monte edilmelidir.
Sizi Arayalım
Tesis güvenliğinizi Karf&Scoot uzmanları ile şimdi planlayın